ترس از ترکیدن حبابهای سرمایهگذاری، نگرانی از کند شدن اقتصاد و فشار برای نقد کردن سودها با هم تلاقی کرده و باعث شدیدترین نوسانهای روزانه بازار سهام در ماههای اخیر شده و سرمایهگذاران را در انتظار نوسانهای بیشتر گذاشته است.
شاخص S&P 500 در هفته گذشته نزدیک به ۲٪ افت کرد و حتی با وجود جهش روز جمعه در مجموع در ماه نوامبر ۳/۵٪ کاهش داشته است. شاخص نزدک نیز در نوامبر بیش از ۶٪ پایین آمده و بزرگترین افت سههفتهای خود از آوریل را ثبت کرده؛ زمانی که تعرفههای دونالد ترامپ بازارها را تحت فشار گذاشت.
تقریباً همه انتظار داشتند گزارش سود خوب شرکت انویدیا پس از بسته شدن بازار در چهارشنبه باعث یک رشد جدید در سهام شود و در ابتدا نیز همینطور بود. اما ناگهان ورق برگشت و یک فروش شدید، S&P 500 را در دو ساعت بیش از ۲ واحد درصد پایین کشید؛ بدون اینکه دلیل مشخصی وجود داشته باشد و همین باعث نگرانی شدید معاملهگران شد.
در این هفته سهام شرکتهای پرطرفدار ضربه شدیدی خوردند. رابینهود حدود یکچهارم ارزش خود را در این ماه از دست داده، سهام کوینبیس ۳۰٪ سقوط کرده و سهام پالانتیر حدود ۲۳٪ پایین آمده است.
بیشترین نگرانی مربوط به شرکتهایی است که روی هوش مصنوعی فعالیت میکنند؛ بخشهایی که بخش بزرگی از رشد اقتصادی امسال را توضیح میدادند. اما اکنون نگرانی وجود دارد که شاید حجم هزینهکردها محقق نشود یا سودهای بزرگی ایجاد نکند. صندوق Global X AI & Technology در این ماه حدود ۱۰٪ افت کرده و صندوق Magnificent Seven نیز از پایان اکتبر ۶/۶٪ پایینتر است.
شرکتهایی مانند انویدیا همچنان سودهای چشمگیر ثبت میکنند و بیش از ۱/۵ تریلیون دلار معامله مرتبط با AI در ماههای اخیر اعلام شده است. مدیرعامل انویدیا، جنسن هوانگ، در تماس کنفرانسی گفت: «از نظر ما صحبت درباره حباب AI با واقعیت فاصله دارد.»
با این حال برخی معاملهگران یادآوری میکنند که معمولاً افت قیمت سهام پیش از بدتر شدن اخبار شرکتها رخ میدهد و برخی شباهتهایی میان فضای فعلی و سال ۲۰۰۰ و سخنان مدیرعامل وقت سیسکو میبینند؛ زمانی که سهام این شرکت یک سال بعد ۶۷٪ سقوط کرد.
برخی میگویند این نوسانات هنوز در چارچوب معمول است و پس از چند سال رشد قوی، نقد کردن سود طبیعی است. S&P ۵۰۰ تنها ۴/۲٪ پایینتر از اوج تاریخی خود قرار دارد و سرمایهگذارانی که بازار را به شکل گسترده نگه داشتهاند، همچنان وضعیت خوبی دارند.
در این میان، نگرانیها درباره بازار خصوصی نیز افزایش یافته است. شرکتهای بزرگ خصوصی ازجمله OpenAI متعلق به سم آلتمن اکنون نقش بزرگی در اقتصاد دارند و بازار «اعتبار خصوصی» بهسرعت در حال رشد است. سقوط ناگهانی شرکت First Brands که حدود ۱۱ میلیارد دلار وام گرفته بود، زنگ هشدار را در این بازار به صدا درآورد. بسیاری از این شرکتها با نرخ ۲٪ تا ۳٪ وام گرفتهاند اما اکنون باید با نرخهای ۸٪ تا ۱۰٪ بازپرداخت کنند.
بازار رمزارز هم فشار مضاعفی ایجاد کرده است. روز جمعه قیمت بیتکوین حدود ۸۴٬۵۳۵ دلار بود؛ ۲/۱٪ افت روزانه و حدود ۳۳٪ پایینتر از رکورد بیش از ۱۲۰٬۰۰۰ دلاری ماه اکتبر. شرکتهای فعال در حوزه «کریپتو-خزانه» که سهام میفروشند تا رمزارز بخرند، سقوط کردهاند و یکی از داغترین معاملات سال را نابود کردهاند؛ یکی از این شرکتها در این ماه ۳۷٪ افت کرده است.
گسترش مالکیت رمزارز میان مردم و رشد این بازار باعث شده نوسانات آن اثر بیشتری بر بازار سهام داشته باشد. این هفته، قیمت بیتکوین یکی از شاخصهای کلیدی جهت بازار بود. روز جمعه نیز بیل آکمن گفت پیوند میان افت سهام فانیمی و فردیمک و فشار فروش ناشی از مارجین کال سرمایهگذاران کریپتو را دستکم گرفته بود.
معاملهگران برای توضیح این نوسانات به اهرمگیری گسترده و تمایل به کسب سود پیش از پایان سال اشاره میکنند. میزان وامگیری در حسابهای کارگزاری در پایان اکتبر به رکورد ۱/۱ تریلیون دلار رسید و دارایی صندوقهای اهرمی سهام به بیش از ۱۴۰ میلیارد دلار صعود کرده است.
این اهرم در دورههای صعودی سود را تقویت میکند اما در دورههای اضطراب، سرمایهگذاران را وادار به فروش سریع برای جبران بدهی میکند. بسیاری نیز معاملات بیتکوین خود را با اهرم بالا انجام دادهاند و افت قیمت میتواند زیانهای بزرگی به همراه داشته باشد. در نتیجه کسانی که هم در رمزارز و هم در سهام تکنولوژی پرریسک موقعیت بزرگ دارند، هنگام فشار مارجین ناچار به فروش سهام فناوری میشوند.
رفتار انسانی نیز به نوسانات دامن میزند. بسیاری از سرمایهگذاران هنوز سودهای خوبی در سال جاری دارند؛ S&P در سال جاری ۱۲٪ رشد کرده و اوراق قرضه بهترین عملکرد خود از ۲۰۲۰ را ثبت کردهاند. معاملهگران صندوقهای پوشش ریسک نیز نگران از دست دادن پاداشهای پایان سال هستند و اگر بازار در این زمان سال تضعیف شود معمولاً با عجله به سمت فروش میروند.


