خردهفروشی چیست؟
خردهفروشی (Retail Sales) یک معیار اقتصادی است که میزان تقاضای مصرفکنندگان برای «کالاهای نهایی» را رصد میکند. این آمار از آن جهت بسیار حائز اهمیت است که یکی از رویدادهای کلیدی و ماهانه تأثیرگذار بر بازار محسوب میشود. آمار خردهفروشی هر ماه توسط اداره آمار کشورهای جهان منتشر میشود و نشاندهنده مسیر حرکت اقتصاد است.
این شاخص به عنوان یک دماسنج اقتصادی عمل کرده و نشان میدهد که آیا فشارهای تورمی وجود دارند یا خیر. میزان خردهفروشی بر اساس کالاهای بادوام و بیدوام خریداری شده در یک بازه زمانی مشخص اندازهگیری میشود. دادههای این گزارش از ۱۳ نوع خردهفروشی مختلف، از خدمات غذایی گرفته تا فروشگاههای خردهفروشی، استخراج میشود.
درک بهتر مفهوم خردهفروشی
آمار خردهفروشی شاخص خوبی برای سنجش نبض اقتصاد و پیشبینی مسیر آن به سمت رونق (گسترش) یا رکود (انقباض) است. این ارقام توسط تمام مراکز خدمات غذایی و فروشگاههای خردهفروشی گزارش شده و توسط اداره آمار تجمیع میشود. این اندازهگیری معمولاً بر اساس نمونهبرداری از دادهها انجام شده و برای مدلسازی الگوهای کل کشور به کار میرود.
به عنوان یک شاخص پیشرو در اقتصاد کلان، ارقامِ مثبت و سالم در خردهفروشی معمولاً باعث حرکت مثبت در بازارهای سهام میشود. فروش بالاتر برای سهامداران شرکتهای خردهفروشی خبر خوبی است، زیرا به معنای سود بیشتر است. از سوی دیگر، دارندگان اوراق قرضه نسبت به این معیار تا حدودی بیتفاوت یا مردد هستند.
اگرچه اقتصاد پررونق برای همه خوب است، اما کاهش ارقام خردهفروشی و انقباض اقتصادی میتواند به معنای کاهش تورم باشد. این مسئله ممکن است باعث شود سرمایهگذاران به سمت اوراق قرضه متمایل شوند که در نهایت منجر به افزایش قیمت اوراق قرضه میشود.
خردهفروشی شامل فروشهای حضوری در فروشگاه و همچنین فروشهای کاتالوگی و سایر فروشهای غیرحضوری میشود. این آمار هم کالاهای بادوام (با عمر بیش از سه سال) و هم کالاهای بیدوام (با عمر سه سال یا کمتر) را در بر میگیرد.
این کالاها به دستههای مختلفی تقسیم میشوند که برخی از آنها عبارتند از:
- فروشگاههای پوشاک و لوازم جانبی
- داروخانهها و فروشگاههای لوازم بهداشتی
- فروشگاههای مواد غذایی و آشامیدنی
- فروشگاههای لوازم الکترونیکی و خانگی
- فروشگاههای مبلمان
- پمپبنزینها
- نمایندگیهای خودروهای نو
گزارش خردهفروشی به عنوان یک شاخص اقتصادی گسترده، یکی از بهروزترین گزارشهاست، زیرا دادههایی را ارائه میدهد که تنها چند هفته از زمان ثبت آنها گذشته است. شرکتهای خردهفروشی بزرگ اغلب آمار فروش خود را هر ماه در زمان مشخصی ارائه میدهند و سهام آنها با تحلیل این دادهها توسط سرمایهگذاران، دچار نوسان میشود.
تغییرات عمده در قیمتها میتواند بر ارقام خردهفروشی تأثیر بگذارد. این نوسانات قیمت در عمدتاً در دو دسته دیده میشود: خردهفروشان مواد غذایی و پمپبنزینها.
افزایش شدید قیمت مواد غذایی و انرژی میتواند باعث کاهش ارقام فروش در هر دو دسته شود و در نتیجه آمار فروش یک ماه خاص را تحت تأثیر قرار دهد.
اهمیت ویژه شاخص خردهفروشی
اندازهگیری دقیق خردهفروشی برای سنجش سلامت اقتصادی کشورها بسیار حیاتی است. دلیل این امر آن است که به عنوان مثال در اقتصاد آمریکا، مخارج مصرفکننده یا «مخارج مصرف شخصی» (PCE)، دوسومِ تولید ناخالص داخلی (GDP) را تشکیل میدهد.
دادههای این گزارش توسط اداره آمار ایالات متحده در «نظرسنجی ماهانه تجارت خردهفروشی» جمعآوری میشود. این گزارش که در اواسط هر ماه منتشر میشود، کل مبلغ فروش در دوره مورد نظر (معمولاً ماه قبل) و درصد تغییر نسبت به گزارش قبلی را نشان میدهد. همچنین این گزارش شامل تغییرات سالانه فروش است تا نوسانات فصلیِ خردهفروشیِ مصرفکننده را نیز لحاظ کند.
ارقام فروش اغلب به دو صورت ارائه میشوند: با احتساب و بدون احتساب فروش خودرو و بنزین. اکثر اقتصاددانان ترجیح میدهند خردهفروشی را بدون در نظر گرفتن فروش خودرو تحلیل کنند، زیرا این ارقام معمولاً نوسان بیشتری نسبت به سایر بخشها دارند.
همین موضوع در مورد فروش پمپبنزینها نیز صدق میکند که تحت تأثیر نوسانات قیمت نفت و گاز قرار دارند. دلیل اصلی نادیده گرفتن این دادههای نوسانی این است که مصرفکنندگان در مورد مصرف این کالاها (بنزین و خودرو) انتخاب زیادی ندارند و مجبور به استفاده هستند.
خردهفروشی تحت تأثیر «فصلی بودن» نیز قرار دارد. معمولاً تصور میشود که فصل تعطیلات بالاترین سطح فروش را دارد. این موضوع تا حدی به دلیل فصل خرید کریسمس است. این بازه زمانی از سال، بخش بزرگی از فروش سالانه بسیاری از خردهفروشان، به ویژه فروشگاههای سرگرمی، اسباببازی، بازی و فروشگاههای زنجیرهای را به خود اختصاص میدهد.
دادههای خردهفروشی چگونه محاسبه میشوند؟
ارقام خردهفروشی ماهانه توسط اداره آمار، که بخشی از وزارت بازرگانی ایالات متحده است، تدوین میشود. این آمار در اواسط ماه منتشر شده و فروش ماه قبل را پوشش میدهد.
تورم چه تأثیری بر خردهفروشی دارد؟
تورم بالا باعث جهش قیمت بیشتر کالاها و خدمات میشود. در نتیجه، مصرفکنندگان تمایل پیدا میکنند که مخارج کلی خود را کاهش داده یا نیازهای ضروری را در اولویت قرار دهند و خریدهایی را انتخاب کنند که در برابر تورم مقاومتر هستند.
چرا خردهفروشی مهم است؟
خردهفروشی به عنوان نمایندهای برای «مخارج مصرفکننده» شناخته میشود و به همین ترتیب، میتوان آن را معیاری کلیدی برای سنجش سلامت کل اقتصاد دانست.
جمعبندی نهایی
خردهفروشی شاخص مهمی است که سیگنالهای انقباض یا گسترش یک اقتصاد را صادر میکند. افزایش خردهفروشی نشاندهنده یک اقتصاد سالم در حال رشد است، در حالی که کاهش آن نشاندهنده وضعیت معکوس است. افزایش خردهفروشی معمولاً باعث حرکت رو به بالای بازار سهام شده و برای سهامداران خبر خوبی محسوب میشود.
≡ سری مقالات آموزش اقتصاد
آشنایی با اقتصاد
مفاهیم و نظریههای اقتصاد
