طلا بهترین عملکرد سالانه خود را از سال ۱۹۷۹ تاکنون تجربه میکند.
قراردادهای آتی طلا در بازار نیویورک از ابتدای امسال حدود ۷۱ درصد رشد کردهاند و در مسیر ثبت بیشترین بازده سالانه در ۴۶ سال گذشته قرار دارند. آخرین بار که طلا چنین سال قدرتمندی داشت، جیمی کارتر رئیسجمهور آمریکا بود؛ خاورمیانه درگیر بحران بود، تورم به شدت بالا رفته بود و ایالات متحده با بحران انرژی دستوپنجه نرم میکرد.
امروز نیز نااطمینانیهای گستردهای وجود دارد؛ تعرفهها تجارت جهانی را مختل کردهاند، جنگ روسیه و اوکراین ادامه دارد، تنشهایی میان اسرائیل و ایران رخ داده و آمریکا در سواحل ونزوئلا نفتکشها را توقیف کرده است. در چنین شرایطی، سرمایهگذاران به داراییهای امن مانند طلا روی میآورند.
طلا به عنوان سرمایهای مقاوم شناخته میشود، زیرا انتظار میرود در زمان بحران، جهش تورم یا افت ارزش ارزها، ارزش خود را حفظ کند. هرچند طلا برخلاف اوراق قرضه درآمد دورهای پرداخت نمیکند، اما با کاهش نرخهای بهره توسط فدرال رزرو در ماههای اخیر، بازده اوراق افت کرده و جذابیت طلا افزایش یافته است.
در آغاز امسال، قیمت معاملات آتی طلا حدود ۲,۶۴۰ دلار به ازای هر اونس بود. این فلز زرد روز دوشنبه از رکورد تاریخی ۴/۵۰۰ دلار عبور کرد و پیشبینی میشود در سالهای آینده به سطوح بالاتری برسد.
رشد ۷۱ درصدی طلا در سال جاری بهمراتب بیشتر از افزایش ۱۸ درصدی شاخص اس اند پی ۵۰۰ بوده است. در سال ۲۰۲۴ نیز طلا ۲۷ درصد رشد کرد، در حالی که این شاخص ۲۴ درصد بالا رفت.
انتظار برای کاهش برخی نرخهای بهره در سال ۲۰۲۶ از قیمت طلا حمایت میکند. تضعیف دلار آمریکا نیز به افزایش قیمت کمک کرده، زیرا خرید طلا را برای سرمایهگذاران خارجی مقرونبهصرفهتر میکند.
افزایش قیمتها به نفع طلافروشان و دارندگان جواهرات طلا تمام شده است. تب خرید طلا تنها محدود به خرید شمش توسط مصرفکنندگان آمریکایی نیست، بلکه کشورها نیز طلا را به صورت تنی خریداری میکنند.
بانکهای مرکزی و ژئوپلیتیک
افزایش قیمت طلا با خرید گسترده بانکهای مرکزی، بهویژه چین، تقویت شده است. یکی از دلایل اصلی افزایش ذخایر طلای چین، کاهش وابستگی به داراییهای آمریکایی مانند اوراق خزانه و دلار است. این تغییر رویکرد پس از حمله روسیه به اوکراین در سال ۲۰۲۲ آشکارتر شد؛ زمانی که دولتهای غربی داراییهای دلاری روسیه را مسدود کردند و این اقدام، کشورهایی مانند روسیه و چین را به کاهش وابستگی به تصمیمات سیاستی آمریکا سوق داد.
در سه سال گذشته، بانکهای مرکزی جهان هر سال بیش از ۱۰۰۰ تن طلا به ذخایر خود افزودهاند، در حالی که میانگین دهه قبل حدود ۴۰۰ تا ۵۰۰ تن در سال بود.
درخشش فلزات گرانبها
رشد طلا با افزایش قیمت دیگر فلزات گرانبها مانند نقره، پلاتین و پالادیوم همراه شده است. معاملات آتی نقره امسال ۱۴۶ درصد جهش کرده، پلاتین نزدیک به ۱۵۰ درصد و پالادیوم حدود ۱۰۰ درصد رشد داشتهاند.
افزایش تقاضای سرمایهگذاران عادی در کنار محدود شدن عرضه به دلیل خرید بانکهای مرکزی میتواند به قیمتهای بالاتر منجر شود. همچنین نگرانیها درباره کسریهای بزرگ بودجه دولتها و بار سنگین بدهی عمومی، تقاضا برای فلزات گرانبها را تقویت کرده است و باعث شده سرمایهگذاران بیش از پیش به طلا به عنوان پناهگاه امن نگاه کنند.


