بانک مرکزی اندونزی پس از وقفهای طولانی، نخستین افزایش نرخ بهره در بیش از دو سال گذشته را اجرا کرد تا پیشاپیش با تهدید تورمی ناشی از درگیریهای خاورمیانه مقابله کند.
این بانک روز چهارشنبه نرخ بهره معیار «بازخرید معکوس هفت روزه» را ۵۰ واحد پایه افزایش داد و به ۵/۲۵ درصد رساند. این نخستین افزایش نرخ بهره از آوریل ۲۰۲۴ و همچنین نخستین افزایش ۵۰ واحد پایهای از نوامبر ۲۰۲۲ محسوب میشود.
ابعاد این تصمیم بازارها را غافلگیر کرد و نشان داد سیاستگذاران نسبت به پیامدهای جنگ، که روپیه اندونزی را به پایینترین سطوح تاریخی رسانده، نگرانی جدی دارند.
بانک مرکزی اندونزی از زمان آخرین دور کاهش نرخ بهره در سپتامبر سال گذشته، تغییری در سیاست پولی خود ایجاد نکرده بود.
همزمان نرخ تسهیلات سپردهگذاری شبانه و نرخ وامدهی نیز هر کدام ۵۰ واحد پایه افزایش یافت و به ترتیب به ۴/۲۵ و ۶ درصد رسید.
بانک مرکزی اندونزی به جمع بانکهای مرکزی کشورهایی مانند سنگاپور و استرالیا پیوسته که پس از آغاز جنگ ایران در اواخر فوریه، سیاستهای پولی انقباضیتری اتخاذ کردهاند.
با ادامه تنشها و افزایش فشارهای تورمی ناشی از رشد قیمت انرژی، انتظار میرود بانکهای مرکزی بیشتری از جمله فدرال رزرو آمریکا به سمت سیاستهای سختگیرانهتر حرکت کنند.
سیاستگذاران اکنون با انتخاب دشواری روبهرو هستند؛ افزایش نرخ بهره میتواند رشد اقتصادی را محدود کند، اما تعلل نیز خطر عقب ماندن از تورم را در پی دارد.
برای اندونزی، افت شدید ارزش روپیه این وضعیت را پیچیدهتر کرده است. روپیه یکی از ضعیفترین ارزهای آسیایی در برابر دلار بوده و وابستگی آن به قیمت نفت، نگرانیها درباره سیاستگذاری داخلی را تشدید کرده است.
بانک مرکزی اعلام کرد افزایش نرخ بهره با هدف تثبیت روپیه در برابر پیامدهای بحران خاورمیانه انجام شده و در عین حال به حفظ تورم در محدوده هدف کمک خواهد کرد.
این نهاد همچنین تاکید کرد افزایش نرخ بهره مانعی برای فعالیت اقتصادی نخواهد بود و هدف رشد اقتصادی سال ۲۰۲۶ را در محدوده ۴/۹ تا ۵/۷ درصد حفظ کرد؛ زیرا هزینهکرد دولت و سیاستهای حمایتی همچنان از اقتصاد پشتیبانی میکنند.
سیاستگذاران نسبت به خطر افزایش قیمت جهانی نفت و کالاهای اساسی هشدار دادند و متعهد شدند ترکیب سیاستهای پولی را برای حفظ تورم در بازه هدف ۱/۵ تا ۳/۵ درصد طی سالهای ۲۰۲۶ و ۲۰۲۷ تقویت کنند.
افزایش قابل توجه نرخ بهره در ابتدا از روپیه حمایت کرد و ارزش دلار در معاملات بعدازظهر ۰/۵ درصد کاهش یافت و به ۱۷ هزار و ۶۰۰ روپیه رسید، اما نوسانات بازار همچنان ادامهدار ارزیابی میشود.
در تحلیلها آمده است که ضعف روپیه تنها به شوک ناشی از جنگ و تجارت مرتبط نیست و نگرانی سرمایهگذاران درباره سیاستهای اقتصادی دولت همچنان عامل اصلی فشار بر این ارز به شمار میرود.
همچنین تاکید شده که تثبیت پایدار روپیه نیازمند فاصله گرفتن دولت از سیاستهای پوپولیستی و مداخلهگرایانه و حرکت به سمت سیاستهای جذابتر برای سرمایهگذاران است؛ در غیر این صورت احتمال فشار دوباره بر روپیه و افزایش بیشتر نرخ بهره وجود دارد.
برخی تحلیلها نیز پیشبینی میکنند پس از کاهش فشار بر بازار ارز، بانک مرکزی اندونزی ممکن است دوباره به سمت کاهش نرخ بهره حرکت کند، هرچند زمان دقیق این تغییر همچنان نامشخص است.
