چند ساعت پیش از آنکه کوین وارش روز سهشنبه نخستین شهادت خود را بهعنوان رئیس فدرال رزرو در کنگره ارائه کند، خبر مهمی برای اقتصاد آمریکا منتشر شد.
پس از چندین ماه افزایش شدید قیمتها که نرخ تورم سالانه را در تابستان به بالاترین سطح سه سال اخیر رسانده بود، تورم سرانجام روندی کاهشی پیدا کرد.
این کاهش نهتنها در شاخص کلی تورم (که عمدتاً به دلیل افت شدید قیمت انرژی پس از آتشبس اولیه برای پایان جنگ با ایران رخ داد) بلکه در شاخص هسته تورم نیز دیده شد. این شاخص که اقلام پرنوسان غذا و انرژی را حذف میکند، در ماه گذشته بدون تغییر ماند و نرخ سالانه آن به ۳/۵ درصد کاهش یافت.
آمار ماهانه تورم همواره با دقت بررسی میشود، اما در روزهای منتهی به انتشار گزارش سهشنبه اهمیت بیشتری پیدا کرده بود؛ زیرا برخی مقامهای فدرال رزرو هشدار داده بودند که در صورت انتشار آمار بالاتر از انتظار، افزایش نرخ بهره در آینده نزدیک میتواند روی میز قرار گیرد؛ موضوعی که به نشست ۲۸ و ۲۹ ژوئیه نسبت داده میشد.
روز چهارشنبه نیز گزارشی از کاهش قابل توجه قیمتهای عمدهفروشی منتشر شد. مجموعه این دادهها احتمال افزایش فوری نرخ بهره را کاهش داد، اما این احتمال را در ماههای آینده از بین نبرد و همچنان فشار بر رئیس فدرال رزرو برای مهار تورم باقی مانده است.
به گفته کارشناسان، انتشار دادههای ملایمتر از انتظار، زمان بیشتری در اختیار فدرال رزرو قرار داده تا درباره ضرورت افزایش نرخ بهره تصمیمگیری کند، اما احتمال دارد این نهاد در نهایت ناچار به سختگیرانهتر کردن سیاست پولی شود.
مسیر آینده سیاست پولی کاملاً به روند تورم وابسته است؛ موضوعی که چندین مقام ارشد فدرال رزرو طی هفته جاری بر آن تأکید کردند، هرچند دیدگاههای متفاوتی درباره زمان اقدام وجود دارد.
برخی اعضای کمیته سیاستگذاری پولی خواستار افزایش محدود نرخ بهره برای تکمیل روند بازگرداندن ثبات قیمتها شدند؛ موضوعی که احتمال میدهد نشست ۱۵ و ۱۶ سپتامبر شاهد بحثهای جدی درباره افزایش نرخ بهره باشد.
برخی دیگر نیز اعلام کردند اگر نشانههای بیشتری از کاهش تورم مشاهده نشود، آماده اقدام خواهند بود. همچنین تأکید شد که در صورت ماندگاری فشارهای تورمی، نرخهای بهره باید تعدیل شود و برای حفظ نرخهای فعلی، چند ماه دیگر از انتشار آمار پایینتر تورم لازم است.
با این حال، هنوز امکان بازگشت تورم به هدف ۲ درصدی وجود دارد. قیمت انرژی با وجود افزایش دوباره ناشی از تشدید جنگ با ایران، همچنان پایینتر از اوجهای اخیر قرار دارد. اثر تعرفههای تجاری نیز نسبت به گذشته کاهش یافته و هزینه اجاره و مسکن همچنان با سرعتی محدود افزایش مییابد. همچنین بازار کار فعلاً عامل مهمی برای تشدید تورم محسوب نمیشود.
در مقابل، برخی اقتصاددانان معتقدند فدرال رزرو میتواند در افزایش نرخ بهره صبور باشد، زیرا اگر تورم ناشی از شوکهای سمت عرضه باشد، ابزارهای سیاست پولی تأثیر محدودی بر آن خواهند داشت.
با وجود این، خطرها همچنان پابرجاست. برخی از عواملی که باعث کنترل تورم در ماه ژوئن شدند، ممکن است در ماههای آینده دوباره افزایش یابند؛ از جمله بلیت هواپیما، نرخ هتلها، بیمه خودرو، خودروهای دستدوم و خدمات مخابراتی که میتوانند دوباره بر تورم هسته فشار وارد کنند.
از سوی دیگر، جنگ با ایران همچنان ادامه دارد و دولت دونالد ترامپ نیز در همین هفته تعرفههای جدیدی وضع کرده است. همچنین رشد سریع سرمایهگذاری در حوزه هوش مصنوعی، در شرایط محدودیت عرضه، قیمت محصولاتی مانند نیمهرساناها، تراشههای رایانهای و سرورها را افزایش داده و به یکی از عوامل نامطمئن برای تورم تبدیل شده است.
کوین وارش نیز در پاسخ به پرسشی از جک رید پذیرفت که رونق سرمایهگذاری در هوش مصنوعی میتواند طی سال آینده موجب افزایش قیمتها شود، اما تأکید کرد اینکه این موضوع به تورم پایدار منجر شود یا خیر، به نحوه عملکرد فدرال رزرو بستگی دارد.
او همچنین به قانونگذاران گفت برنامه خود برای مهار تورم را بر سه محور استوار کرده است: تأکید بر تعهد فدرال رزرو به هدف کنترل تورم، پذیرش مسئولیت در صورت انحراف از هدف و بررسی اصلاح ابزارهای سیاست پولی برای مقابله مستقیم با تورم.
در عین حال، خودداری وارش از ارائه تصویری روشن درباره معیارهای افزایش نرخ بهره، ارزیابی دیدگاه واقعی او را دشوار کرده است.
رئیس فدرال رزرو برای تصمیمگیریهای آینده، پنج کارگروه تخصصی تشکیل داده تا مسائل مهم سیاستگذاری را بررسی کنند. او تأکید کرده است این گروهها به جای تکرار سیاستهای گذشته، به دنبال پاسخ به مسائل اساسی و دشوار اقتصاد خواهند بود.
برای این کارگروهها بیش از یکدوجین مشاور بیرونی از میان سیاستگذاران پیشین، استادان دانشگاه و مدیران کسبوکار انتخاب شدهاند و در کنار آنها اقتصاددانان باسابقه فدرال رزرو نیز مسئول پشتیبانی و هماهنگی فعالیتها هستند.
با توجه به اینکه وارش بارها وعده داده فدرال رزرو در مهار تورم موفق خواهد شد، موفقیت یا شکست این رویکرد میتواند مستقیماً بر اعتبار او تأثیر بگذارد.
