دلار در معاملات روز دوشنبه تقویت شد و روند صعودی اخیر ین در نزدیکی بالاترین سطح هفتماهه متوقف شد؛ زیرا سرمایهگذاران در آستانه تصمیمهای سیاست پولی فدرال رزرو آمریکا و بانک ژاپن قرار گرفتهاند. همزمان، افزایش قیمت نفت بر فضای ریسکپذیری بازارها فشار وارد کرد.
بانکهای مرکزی جهان در شرایطی با فشارهای تورمی بیثبات دستوپنجه نرم میکنند که تشدید درگیریها در خاورمیانه قیمت نفت را به بالای ۱۰۰ دلار در هر بشکه رسانده و مسیر نرخ بهره را با ابهام بیشتری روبهرو کرده است. این شرایط همچنین موجهایی از افت شدید قیمت اوراق قرضه بلندمدت را به دنبال داشته است.
بانک مرکزی اروپا هفته گذشته نرخ بهره را افزایش داد و نسبت به افزایشهای بیشتر هشدار داد. اکنون نگاه بازارها به تصمیم فدرال رزرو در روز چهارشنبه و افزایش نرخ بهره مورد انتظار بانک ژاپن در روز جمعه معطوف است. انتظار میرود بانک مرکزی انگلیس نیز روز پنجشنبه نرخ بهره را بدون تغییر نگه دارد، هرچند رأیگیری درباره این تصمیم میتواند بسیار نزدیک باشد.
پس از انتشار آمار روز جمعه که از شتاب گرفتن قیمتهای مصرفکننده در آمریکا در ماه اوت خبر داد، معاملهگران شرطبندیهای خود برای افزایش نرخ بهره فدرال رزرو را افزایش دادند. بر اساس ابزار «فدواچ» بورس کالای شیکاگو، بازارها اکنون احتمال افزایش نرخ بهره در این هفته را ۸۶ درصد ارزیابی میکنند و احتمال یک افزایش دیگر در ادامه سال را نیز در نظر گرفتهاند.
بازارها بهطور گسترده برای یک هفته انقباضی از سوی بانکهای مرکزی آماده شدهاند. در چنین شرایطی، ریسک اصلی برای بازار ارز ممکن است نه در این باشد که کدام بانک مرکزی نرخ بهره را افزایش میدهد، بلکه در این باشد که کدام بانک مرکزی از انتظارات فعلی بازار حمایت نکند.
دلار پیش از نشست فدرال رزرو جای پای خود را محکم کرد
یورو با افت ۰/۲۸ درصدی به ۱/۱۵۶۵ دلار رسید و پوند نیز در محدوده ۱/۳۵۰۳ دلار معامله شد. شاخص دلار که ارزش این ارز را در برابر شش ارز اصلی دیگر اندازهگیری میکند، با رشد ۰/۲۳ درصدی به ۹۹/۳۴ رسید و پس از دو هفته افت محدود، روند صعودی گرفت.
بازده اوراق خزانهداری آمریکا همچنان نزدیک بالاترین سطوح چند سال اخیر قرار داشت. بازده اوراق دوساله آمریکا که معمولاً همسو با انتظارات درباره نرخ بهره فدرال رزرو حرکت میکند، اندکی از بالاترین سطح دو سال اخیر فاصله گرفت و به ۴/۶۱ درصد رسید. این بازده هفته گذشته ۲۶ واحد پایه افزایش یافته بود.
با وجود افزایش بازده اوراق و تغییر انتظارات درباره نرخ بهره، دلار تاکنون رشد چشمگیری نداشته است؛ زیرا انتظار میرود بانکهای مرکزی اقتصادهای بزرگ نیز نرخهای بهره را افزایش دهند و نگرانیها درباره اعتبار سیاست پولی فدرال رزرو همچنان پابرجاست.
کوین وارش، رئیس فدرال رزرو، باید مواضع تندروانه خود درباره تورم را با اقدام عملی در سیاست پولی همراه کند؛ در غیر این صورت، اعتبار او در زمینه مهار تورم بیش از پیش تضعیف خواهد شد.
در عین حال، احتمال اندکی وجود دارد که دلار پس از افزایش نرخ بهره فدرال رزرو تضعیف شود، اگر این بانک در نشست خود نرخ بهره را افزایش دهد اما وارش در کنفرانس خبری احتمال افزایشهای بعدی را کمرنگ کند.
در بازار انرژی، قراردادهای آتی نفت برنت با رشد ۲ درصدی به ۱۰۶/۷ دلار در هر بشکه رسید. حملات جدید انصارالله به عربستان سعودی و حملات ایران به کشتیها در خلیج فارس، در کنار نگرانیهای عرضه ناشی از بسته شدن یک خط لوله مهم نفت در عربستان، فشار بیشتری بر بازار نفت وارد کرد.
ین در آستانه آزمون بانک ژاپن قرار گرفت
ین ژاپن با افت ۰/۳ درصدی به ۱۵۴/۰۳ ین در برابر هر دلار رسید، اما همچنان فاصله چندانی با بالاترین سطح هفتماهه خود یعنی ۱۵۲/۸۹ ندارد؛ سطحی که هفته گذشته ثبت شده بود.
نشانههایی از تغییر نگرش بازار نسبت به ین در حال ظهور است و سفتهبازان برای نخستین بار از فوریه تاکنون به موقعیت خالص خرید ین روی آوردهاند.
افزایش ۲۵ واحد پایهای نرخ بهره بانک ژاپن تقریباً بهطور کامل در قیمتهای بازار لحاظ شده است. از این رو، برای تقویت بیشتر ین، بانک ژاپن باید نشان دهد که قصد دارد روند سریعتر افزایش نرخ بهره را ادامه دهد.
ین در ماه جاری حدود ۴ درصد تقویت شده است. انتظار برای افزایش سریعتر نرخ بهره بانک ژاپن و احتمال بازگرداندن بخشی از داراییهای سرمایهگذاران داخلی به ژاپن از عوامل اصلی این رشد بودهاند.
انتظار میرود بانک ژاپن تقریباً هر فصل یک بار نرخ بهره را افزایش دهد و از روند تدریجی و ششماهه گذشته فاصله بگیرد. اگر بانک ژاپن افزایش دیگری را برای اواخر سال روی میز نگذارد، احتمال دارد دلار در برابر ین بهسرعت به محدوده ۱۵۷ تا ۱۶۰ برسد.
بانکهای مرکزی سراسر جهان نیز تحولات سیاست پولی فدرال رزرو را با دقت دنبال خواهند کرد. اگر مشخص شود فدرال رزرو قصد دارد مجموعهای از افزایشهای نرخ بهره را اجرا کند، بانک ژاپن نیز ممکن است بار دیگر برای اتخاذ موضعی تندروانهتر تحت فشار قرار گیرد؛ در غیر این صورت، احتمال تضعیف دوباره ین وجود خواهد داشت.
