میانگین قیمت هر گالن گازوئیل در آمریکا روز سهشنبه به رکورد تازه ۶/۲۷ دلار رسید؛ رقمی که یک سال پیش ۳/۶۹ دلار بود.
قیمت گازوئیل آمریکا بار دیگر جهش کرده و با تشدید فشار در بازار سوخت، روز جمعه برای نخستین بار از ۶ دلار عبور کرد. افزایش قیمت در جایگاههای سوخت در شرایطی رخ داده است که قیمت نفت برنت در محدوده ۱۰۷ دلار در هر بشکه معامله میشود و نگرانیها درباره عرضه نفت افزایش یافته است. همزمان، کشاورزان نیمکره شمالی وارد فصل برداشت شدهاند که دورهای با مصرف بالای گازوئیل است.
قیمتها در آغاز درگیری ایران افزایش یافت، اما پس از آنکه پالایشگاهها تولید خود را بالا بردند، تا حدی کاهش پیدا کرد. میانگین قیمت هر گالن گازوئیل یک سال پیش ۳/۶۹ دلار بود.
افزایش قیمت سوخت برای دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، چالش مهمی محسوب میشود؛ زیرا کاهش هزینههای زندگی یکی از محورهای اصلی کارزار انتخاباتی او در سال ۲۰۲۴ بود و او بارها خواستار کاهش نرخ بهره شده است. با این حال، افزایش تورم ناشی از هزینههای انرژی باعث شده انتظارات برای افزایش نرخ بهره توسط فدرال رزرو آمریکا در روز چهارشنبه بیشتر شود.
انجمن خودروی آمریکا اعلام کرد میانگین قیمت گازوئیل در کالیفرنیا روز سهشنبه به ۸/۲۱ دلار در هر گالن رسیده است.
یکی از شاخصهای مهم صنعت پالایش، موسوم به اسپرد ۳-۲-۱، اکنون به ۶۲/۶۲ دلار رسیده است. این شاخص ارزش تبدیل سه بشکه نفت خام به دو بشکه بنزین و یک بشکه گازوئیل را اندازهگیری میکند و معمولا در محدوده چند ده دلار پایینتر قرار دارد. سطح بالای این حاشیه نشان میدهد تقاضا برای فرآوردههای پالایششده از توان پالایشگاهها برای تولید بیشتر شده و هر بشکه فرآورده پالایششده ارزش بسیار بیشتری نسبت به نفت خام مورد استفاده برای تولید آن دارد.
انتظار میرود قیمت گازوئیل با نزدیک شدن فصل گرمایش زمستانی و افزایش تقاضا برای سوختهای گرمایشی همچنان بالا بماند.
همزمان ممکن است عرضه کاهش یابد و تقاضا افزایش پیدا کند. پالایشگاهها قرار است طی ماههای آینده وارد دوره تعمیرات فصلی شوند. پالایشگران در طول درگیریهای اخیر با ظرفیت بالا فعالیت کردهاند تا از حاشیه سود استثنایی موجود بهره ببرند و بسیاری از تعمیرات غیرضروری را به تعویق انداختهاند. این موضوع نیز حجم تعمیرات انباشتهشده را افزایش داده است.
دولت ترامپ تلاش کرده ظرفیت تولید سوخت در آمریکا را افزایش دهد، اما گمانهزنیهای مداوم درباره احتمال ممنوعیت موقت صادرات فرآوردههای پالایششده، از جمله گازوئیل، را رد کرده است.
ممنوعیت صادرات میتواند در کوتاهمدت مقداری از فشار بازار را کاهش دهد، اما در نهایت حاشیه سود پالایشگاهها را پایین میآورد و ممکن است پالایشگران را به کاهش سطح فعالیت وادار کند. کاهش تولید در چنین شرایطی میتواند در بلندمدت به افزایش قیمتها منجر شود.
با ادامه جنگ در خاورمیانه، بازار سوخت به شکل محسوسی فشردهتر شده است. ذخایر نفتی قابل دسترس که در نفتکشها نگهداری میشدند در حال مصرف هستند و ذخایر راهبردی نفت در آمریکا و سایر نقاط جهان نیز کاهش یافتهاند.
امیدواریها به اینکه افزایش جریان نفت از خاورمیانه بتواند بخشی از فشار بازار را کاهش دهد، پس از حمله هفته گذشته به یک خط لوله مهم نفت خام در عربستان سعودی آسیب دید. این خط لوله امکان انتقال نفت بدون عبور از تنگه هرمز را فراهم میکرد؛ تنگهای که یکی از گلوگاههای اصلی صادرات نفت جهان است و در جریان درگیریها نیز تحت تأثیر قرار گرفته است. برآوردها نشان میدهد این حمله دستکم ۲/۵ میلیون بشکه در روز از ظرفیت عرضه را سرگردان کرده است.
ممنوعیت صادرات گازوئیل روسیه پس از حملات پهپادی اوکراین به پالایشگاههای این کشور نیز به کاهش حجم عرضه در بازار جهانی افزوده است.
گازوئیل بخش مهمی از اقتصاد جهانی است و برای سوخت کامیونهای حمل مواد غذایی و کالاهای تولیدی، تجهیزات سنگین ساختمانی و کشتیها استفاده میشود. این سوخت همچنین کاربرد گستردهای در گرمایش دارد. تداوم کمبود عرضه میتواند اثرات خود را در بخشهای مختلف اقتصاد نشان دهد و هزینه حملونقل، مواد غذایی، ساختوساز و سوخت مصرفی خانوارها را افزایش دهد.
