فدرال رزرو باید در برابر دونالد ترامپ ایستادگی کند و برای نخستین بار در بیش از سه سال گذشته نرخ بهره را افزایش دهد. این دیدگاه را بخش بزرگی از اقتصاددانان برجسته مطرح کردهاند و بر ضرورت تمرکز بانک مرکزی آمریکا بر مهار تورم تأکید دارند.
والاستریت بهطور گسترده انتظار دارد مقامهای فدرال رزرو در برابر درخواستهای ترامپ برای کاهش هزینه استقراض مقاومت کنند و در پایان نشست دو روزه خود در روز چهارشنبه، نرخ بهره معیار وجوه فدرال را ۰/۲۵ واحد درصد افزایش دهند.
نتایج نظرسنجی دانشکده کسبوکار بوث دانشگاه شیکاگو که به سفارش فایننشال تایمز انجام شده، با انتظارات بازار همخوانی دارد. از میان ۵۱ اقتصاددان شرکتکننده، ۵۰ نفر گفتند هزینه استقراض باید از محدوده فعلی ۳/۵ تا ۳/۷۵ درصد افزایش پیدا کند.
هرچند بیشتر اقتصاددانان از افزایش ۰/۲۵ واحد درصدی حمایت کردند، ۱۴ درصد خواستار افزایش ۰/۵ واحد درصدی شدند. این گروه نگران است جهش قیمت سوخت که در پی جنگ ترامپ با تهران ایجاد شده، به بحران گستردهتری در زمینه تورم تبدیل شود.
برخی تحلیلها نشان میدهد فدرال رزرو برای افزایش نرخ بهره از شرایط لازم عقب مانده است و تورم طی سالهای اخیر همچنان بالاتر از هدف بانک مرکزی قرار داشته است. همچنین روند تورم هنوز به سمت هدف حرکت نمیکند و فشارهای قیمتی همچنان ادامه دارد.
مقامهای فدرال رزرو سال گذشته سه بار نرخ بهره را کاهش دادند؛ زیرا تورم پس از رسیدن به بالاترین سطوح چند دهه اخیر در پی همهگیری کرونا، بهشدت کاهش یافته بود. با این حال، جنگ ایران، تعرفههای ترامپ و رونق هوش مصنوعی از آن زمان روند کاهش تورم را با اختلال مواجه کردهاند.
شاخص ترجیحی فدرال رزرو برای سنجش تورم، یعنی شاخص قیمت مخارج مصرف شخصی، اکنون ۳/۷ درصد افزایش یافته و تقریباً دو برابر هدف ۲ درصدی بانک مرکزی است. هزینهها در بخشهای بالاتر زنجیره تأمین نیز با سرعت بیشتری در حال افزایش هستند.
نزدیک به ۹۰ درصد شرکتکنندگان در نظرسنجی انتظار ندارند فدرال رزرو تا پیش از سال ۲۰۲۸ به هدف تورمی ۲ درصدی خود دست پیدا کند، حتی با وجود انتظار برای افزایش نرخهای بهره.
افزایش فشارهای قیمتی باعث نشده است ترامپ از درخواست خود برای کاهش شدید نرخ بهره عقبنشینی کند. رئیسجمهوری آمریکا نرخهای فعلی استقراض را «مضحک» خوانده است. با این حال، کوین هستت، مدیر شورای اقتصاد ملی آمریکا، در روزهای اخیر گفته است کاخ سفید به استقلال رئیس فدرال رزرو احترام میگذارد.
کوین وارش که ترامپ او را در اوایل سال جاری برای ریاست فدرال رزرو انتخاب کرد، در سخنرانی اواخر اوت خود در جکسون هول زمینه را برای افزایش نرخ بهره فراهم کرد. او گفت اگر تورم بهسرعت نشانههایی از کاهش به سطوح سازگار با هدف بانک مرکزی نشان ندهد، فدرال رزرو همچنان «کارهایی برای انجام دادن» خواهد داشت.
فدرال رزرو وظیفهای دوگانه برای حفظ اشتغال بالا و تورم پایین دارد. ارزیابیهای مطرحشده در این نظرسنجی نشان میدهد عملکرد بانک مرکزی در زمینه اشتغال مطلوب بوده، اما در مهار تورم همچنان فاصله زیادی با هدف خود دارد.
فدرال رزرو آخرین بار در اوایل سال ۲۰۲۱ به هدف تورمی ۲ درصدی خود دست یافت.
احتمال افزایش نرخ بهره پس از انتشار دادههای هفته گذشته بهشدت افزایش یافت. این دادهها نشان دادند قیمتهای مصرفکننده از ژوئیه تا اوت ۰/۴ درصد افزایش یافته و نرخ سالانه تورم بدون تغییر در سطح ۳/۴ درصد باقی مانده است.
معاملهگران اکنون احتمال افزایش ۰/۲۵ واحد درصدی نرخ بهره آمریکا را ۹۵ درصد ارزیابی میکنند. چنین افزایشی نخستین افزایش نرخ بهره آمریکا از ژوئیه ۲۰۲۳ خواهد بود.
با وجود نگرانی گسترده اقتصاددانان درباره تورم، آنها نسبت به بازار درباره افزایش دوباره نرخ بهره در سال ۲۰۲۶ محتاطتر هستند. اکثریت اندکی از شرکتکنندگان انتظار دارند فدرال رزرو در سال جاری یک بار یا کمتر نرخ بهره را افزایش دهد.
بیش از ۹۰ درصد شرکتکنندگان همچنین با اظهارات وارش در ماه اوت موافق بودند که پیشرفت در کاهش تورم بر اساس شاخص قیمت مخارج مصرف شخصی، که از اوج بیش از ۴ درصدی خود در ماه مه کاهش یافته، نگرانیها درباره تداوم تورم پایه را برطرف نکرده است.
سخنرانی وارش در جکسون هول پس از آن انجام شد که تصمیم فدرال رزرو در ژوئیه در والاستریت نگرانیهایی ایجاد کرد؛ زیرا رئیس بانک مرکزی در آن زمان برنامه مشخصی برای بازگرداندن تورم به مسیر هدف ارائه نکرد.
برخی اقتصاددانان معتقدند وارش اکنون باید نشان دهد که برای کنترل تورم آماده انجام اقدامات لازم است. در این دیدگاه، خودداری دوباره از افزایش نرخ بهره میتواند اعتماد بازارها به رویکرد او را تحت تأثیر قرار دهد.
