پژوهشگران چینی هشدار دادهاند که پکن برای جلوگیری از تشدید بحران جمعیتی باید یارانههای مراقبت از کودکان را بهطور چشمگیری افزایش دهد، زیرا در صورت ادامه روند کنونی، نرخ باروری چین ممکن است طی چند سال آینده به پایینترین سطح جهان برسد.
به گفته این پژوهشگران، چین میتواند از تجربه سنگاپور و کره جنوبی، دو کشور آسیایی که با چالشهای جمعیتی مشابهی روبهرو هستند، درس بگیرد. هر دو کشور سیاستهای حمایتی گستردهتری برای افزایش زاد و ولد اجرا کردهاند.
پکن سال گذشته یارانه سراسری مراقبت از کودکان را راهاندازی کرد که بر اساس آن، خانوادهها برای هر کودک در مجموع تا ۱۰۸۰۰ یوان دریافت میکنند. با این حال، پژوهشگران معتقدند برای ترغیب خانوادهها به داشتن فرزندان بیشتر، پرداختهای بسیار بالاتری لازم است.
بر اساس پیشنهادهای مطرحشده، یارانهای معادل ۶۲۰۰۰ یوان برای هر کودک میتواند نرخ باروری چین را طی چند سال حدود ۲۵ درصد افزایش دهد. پیشنهاد دیگری نیز خواستار پرداخت دستکم ۷۲۰۰۰ یوان برای هر کودک است؛ رقمی بیش از ۶ برابر بسته حمایتی کنونی دولت مرکزی.
این پیشنهادها پس از آن مطرح شد که سنگاپور از بسته حمایتی جدید و سخاوتمندانهای برای والدین خبر داد و آمارهای کره جنوبی نیز نشان داد سیاستهای افزایش زاد و ولد این کشور ممکن است به رشد نرخ باروری کمک کرده باشد.
مقامهای کره جنوبی روز چهارشنبه اعلام کردند تعداد تولدها در ماه ژوئن، سهماهه دوم و نیمه نخست سال، در هر سه بازه به بالاترین سطح خود طی نزدیک به هفت سال گذشته رسیده است.
چند روز پیش از آن نیز سنگاپور بسته جدید حمایت از فرزندآوری را معرفی کرد که ارزش آن برای هر کودک به ۶۲۰۰۰ دلار سنگاپور، معادل حدود ۴۸۷۵۰ دلار آمریکا، میرسد. این اقدام با هدف مقابله با کاهش نرخ زاد و ولد در این کشور انجام شده است.
سال گذشته نرخ باروری کل در کره جنوبی ۰/۸ بود که همچنان پایینترین نرخ در جهان محسوب میشود، هرچند نسبت به سالهای قبل افزایش یافته است. نرخ باروری در سنگاپور و چین نیز بهترتیب ۰/۸۷ و ۱/۰ گزارش شده است.
نرخ باروری کل، میانگین تعداد فرزندانی است که انتظار میرود یک زن در طول زندگی خود داشته باشد. نرخ ۱/۰ بسیار پایینتر از سطح جایگزینی ۲/۱ است که برای حفظ ثبات جمعیت ضروری محسوب میشود.
پژوهشگران هشدار دادهاند اگر چین سیاستهای حمایت از فرزندآوری را بهطور قابلتوجهی تقویت نکند، نرخ باروری این کشور ممکن است طی چند سال آینده از کره جنوبی و سنگاپور نیز پایینتر برود و در پایینترین جایگاه جهان قرار گیرد.
پرداختهای نقدی یکی از عوامل مهم افزایش اخیر تولدها در کره جنوبی عنوان شده است. بر اساس این تحلیل، یارانههای مراقبت از کودکان در این کشور در سال ۲۰۲۱ معادل حدود ۱/۶ درصد تولید ناخالص داخلی سرانه بود، اما این رقم در سال ۲۰۲۲ به ۲/۷ درصد و در سال ۲۰۲۵ به ۴/۸ درصد رسید.
برای رسیدن به سطح حمایت کره جنوبی در سال ۲۰۲۵، پیشنهاد شده است چین برای هر کودک تا ششسالگی ماهانه ۸۵۵ یوان به خانوادهها پرداخت کند. مجموع این حمایت حدود ۶۲۰۰۰ یوان برای هر کودک خواهد بود.
بر اساس این برآورد، چنین اقدامی میتواند نرخ باروری چین را طی چند سال به ۱/۲۵ برساند.
چین از سال گذشته برای هر کودکی که از اول ژانویه ۲۰۲۵ به بعد متولد شده، سالانه ۳۶۰۰ یوان یارانه مراقبت از کودک پرداخت میکند. این پرداخت تا سهسالگی ادامه دارد و در مجموع میتواند به ۱۰۸۰۰ یوان برای هر کودک برسد. برخی دولتهای محلی نیز برنامههای حمایتی جداگانهای برای افزایش زاد و ولد اجرا کردهاند.
با این حال، میزان پرداختهای کنونی در مقایسه با هزینه بالای پرورش فرزند بسیار ناچیز ارزیابی شده است. بر اساس پیشنهادهای مطرحشده، چین باید دستکم ماهانه ۱۰۰۰ یوان برای هر کودک تا ششسالگی پرداخت کند.
بسته حمایتی جدید سنگاپور نیز در شرایطی ارائه شده که این کشور در سال جاری با خطر جایگزین شدن کره جنوبی بهعنوان پایینترین نرخ باروری جهان روبهرو بوده است. این تجربه برای چین اهمیت ویژهای دارد، زیرا این کشور نیز با چالشهای جمعیتی فزاینده مواجه است.
تعداد تولدهای سالانه چین طی یک دهه گذشته بیش از نصف شده و از نزدیک به ۱۸ میلیون تولد در سال ۲۰۱۶ به کمتر از ۸ میلیون تولد در سال ۲۰۲۵ کاهش یافته است. جمعیت چین نیز بر اساس آمار رسمی، از سال ۲۰۲۱ که به اوج خود رسید، هر سال کاهش یافته است.
ریشههای اصلی کاهش باروری در کشورهای شرق آسیا، هزینه بالای پرورش کودکان، رقابت شدید آموزشی و کمبود خدمات مراقبت از کودکان عنوان شده است. برای افزایش فرزندآوری، باید هم هزینههای اقتصادی و هم هزینههای زمانی خانوادهها کاهش یابد؛ اقدامی که مستلزم افزایش چشمگیر یارانههای مراقبت از کودکان و توسعه گسترده خدمات مقرونبهصرفه و فراگیر مراقبت از کودکان است.
