موج تازهای از تعرفههای آمریکا بر طیف گستردهای از کالاهای کانادایی از روز شنبه اجرایی شد؛ این اتفاق پس از شکست مذاکرات تجاری دو کشور در آخرین لحظات رخ داد.
مارک کارنی، نخستوزیر کانادا، اندکی پیش از پایان مهلت مذاکرات در شامگاه جمعه اعلام کرد که کانادا تعرفههای متقابل بر کالاهای آمریکایی را «دلار به دلار» اعمال خواهد کرد.
کارنی گفت تغییرات لحظه آخری در پیشنهاد آمریکا «ناعادلانه و غیراقتصادی» بوده و قابلیت اتکای هرگونه توافق را زیر سؤال برده است.
مذاکرهکنندگان تجاری دو کشور از ماه ژوئیه مذاکرات فشردهای را دنبال میکردند؛ پس از آنکه دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، تهدید کرد تا ۱۹ اوت تعرفهای ۵۰ درصدی بر نزدیک به ۲۰ میلیارد دلار از واردات کانادا وضع خواهد کرد.
ترامپ در اوایل هفته بهطور موقت اجرای این تعرفهها را متوقف کرده و ادعا کرده بود دو طرف به توافقی تجاری نزدیک شدهاند که برای هر دو کشور «بسیار خوب» خواهد بود.
با این حال، تنها چند دقیقه پیش از پایان مهلت توافق، کارنی گفت هرچند در مذاکرات «پیشرفت مهمی» حاصل شده، این پیشرفت برای تأمین اهداف کانادا کافی نبوده است.
او گفت: «در نتیجه، امشب تصمیم گرفتم مذاکرات تجاری با آمریکا را متوقف کنم و از مذاکرهکنندگان خواستم به اتاوا بازگردند.»
پس از اعلام کارنی، نماینده تجاری آمریکا در بیانیهای گفت کانادا از نهایی کردن توافق تجاری بر اساس شرایطی که اوایل هفته مورد توافق قرار گرفته بود، خودداری کرده است.
به گفته آمریکا، واشنگتن به کانادا پیشنهاد کرده بود از بهترین شرایط تجاری در میان صادرکنندگان بزرگ به بازار آمریکا برخوردار شود، اما خواستههای جدید و عقبنشینی کانادا از برخی تعهدات قبلی، توازن ایجادشده در روزهای گذشته را بر هم زده است.
شکست مذاکرات تغییر محسوسی در لحن دو طرف نسبت به ابتدای هفته ایجاد کرده است؛ زمانی که مقامهای آمریکایی و کانادایی با خوشبینی از احتمال دستیابی به توافقی سودمند برای هر دو کشور سخن میگفتند.
گزارشها حاکی از آن بود که مذاکرهکنندگان درباره توافقی گفتوگو میکردند که بر اساس آن تعرفه آمریکا بر فولاد و آلومینیوم کانادا از ۵۰ درصد به ۲۵ درصد و تعرفه خودروهای کانادایی از ۲۵ درصد به ۱۵ درصد کاهش مییافت.
در مقابل، کارنی از استانهای کانادا خواسته بود فروش نوشیدنیهای آمریکایی در فروشگاهها را از سر بگیرند.
تنش میان دو شریک تجاری بزرگ آمریکای شمالی از زمان بازگشت ترامپ به کاخ سفید در ژانویه سال گذشته و آغاز برنامه گسترده تعرفهای او در سراسر جهان تشدید شده است؛ سیاستی که دههها تجارت آزاد میان کانادا و آمریکا را تحت تأثیر قرار داده است.
اکنون با شکست مذاکرات، تعرفههای جدید ۵۰ درصدی آمریکا بر کانادا اعمال خواهد شد. ترامپ این تعرفهها را با استناد به قانونی مربوط به دوران رکود بزرگ اقتصادی، یعنی قانون تعرفه سال ۱۹۳۰، وضع کرده است.
این تعرفهها طیفی از کالاها از جمله نوشیدنی، محصولات لبنی، سیمان، پوشاک و تجهیزات هاکی را شامل میشوند.
این تعرفهها علاوه بر تعرفههایی است که آمریکا پیشتر بر فولاد و آلومینیوم، خودرو و چوب کانادا اعمال کرده بود.
داگ فورد، نخستوزیر استان انتاریو که بزرگترین استان کانادا محسوب میشود، پس از اعلام کارنی گفت نخستوزیر از حمایت کامل او برای «پاسخی قدرتمند، تعرفه در برابر تعرفه و دلار به دلار» برخوردار است.
کانادا بیش از یک سال است که درگیر مذاکرات تجاری متناوب با آمریکا بوده و تلاش میکند به توافقی برسد که بر اساس آن واشنگتن تعرفهها را در بخشهای کلیدی حذف یا کاهش دهد.
در مقابل، آمریکا خواستههای متعددی از کانادا مطرح کرده است؛ از جمله حذف تعرفههای تلافیجویانه باقیمانده بر خودروهای آمریکایی و اصلاح سهمیه واردات محصولات لبنی برای فراهم کردن دسترسی بیشتر تولیدکنندگان پنیر آمریکایی به بازار کانادا.
آمریکا همچنین خواستار لغو ممنوعیت فروش نوشیدنیهای این کشور شده است؛ ممنوعیتی که بیشتر استانهای کانادا سال گذشته و در واکنش به تعرفههای ترامپ اعمال کردند.
شرکتها و گروههای ذینفع در دو سوی مرز خواستار دستیابی به توافق بودهاند و هشدار دادهاند تعرفههای جدید آمریکا علیه کانادا به اقتصاد هر دو کشور آسیب خواهد زد.
اتاق بازرگانی آمریکا نیز اوایل هفته هشدار داده بود افزایش تعرفهها به هر دو اقتصاد آسیب میزند، هزینهها را برای خانوادههای آمریکایی بالا میبرد، زنجیرههای تأمین حیاتی را بیش از پیش مختل میکند و ۱۳ میلیون شغل آمریکایی وابسته به تجارت تحت توافق تجاری آمریکا، مکزیک و کانادا را در معرض خطر قرار میدهد.
یک نظرسنجی اخیر در کانادا نشان داد حدود ۳۶ درصد کاناداییها از پاسخ متقابل به تعرفههای آمریکا حمایت میکنند، در حالی که ۳۰ درصد دیگر ترجیح میدهند دولت کارنی مذاکرات را ادامه دهد.
اقدام تلافیجویانه میتواند روابط کانادا با دولت ترامپ را بیش از پیش متشنج کند. نماینده تجاری آمریکا نیز گفته است واشنگتن «تعرفههای متقابل را تحمل نخواهد کرد».
او هفته گذشته به خبرنگاران گفت: «اقدام خواهیم کرد.»


