بازار آزاد ارز امروز با ادامه روند نزولی روزهای اخیر، شاهد کاهش قیمت دلار تا محدوده ۱۸۸ هزار و ۹۰۰ تومان بود. این در حالی است که دلار روز پنجشنبه در محدوده ۱۹۲ هزار تومان معامله میشد و اکنون طی کمتر از چند روز بیش از ۳ هزار تومان از ارزش خود را از دست داده است.
ادامه افت قیمت دلار همزمان با انتشار اخباری درباره پیشرفت گفتوگوهای ایران و عمان پیرامون ترتیبات آینده تنگه هرمز، این گمانه را در بازار تقویت کرده که کاهش ریسکهای سیاسی و امنیتی، یکی از عوامل اثرگذار بر افت نرخ ارز بوده است. هرچند هنوز نمیتوان این عامل را تنها دلیل کاهش قیمت دلار دانست، اما همزمانی این تحولات با تغییر جهت بازار، توجه معاملهگران را به خود جلب کرده است.
دلار بیش از سه هزار تومان ارزان شد
بازار ارز پس از ثبت نوسانات سنگین در روزهای گذشته، اکنون وارد فاز اصلاحی شده است. دلار که روز پنجشنبه در محدوده ۱۹۲ هزار تومان معامله میشد، امروز تا حدود ۱۸۸ هزار و ۹۰۰ تومان کاهش یافت؛ افتی که نشان میدهد بخشی از رشد اخیر بازار در حال تخلیه شدن است.
فعالان بازار معتقدند کاهش قیمت تنها نتیجه معاملات روزانه نیست، بلکه تغییر انتظارات معاملهگران نیز در این روند نقش مهمی داشته است. در روزهای گذشته بسیاری از خریداران با نگرانی از ادامه افزایش قیمت وارد بازار شده بودند، اما اکنون فضای احتیاط جای هیجان را گرفته است.
آیا خبر مذاکره ایران و عمان بر بازار ارز اثر گذاشت؟
یکی از مهمترین اخبار امروز، انتشار گزارشهایی درباره پیشرفت مذاکرات ایران و عمان بر سر آینده مدیریت تنگه هرمز و تشکیل سازوکار مشترک برای تضمین امنیت کشتیرانی در این آبراه راهبردی است. بر اساس گزارشهای منتشرشده، دو کشور در حال بررسی ترتیباتی هستند که امنیت عبور و مرور کشتیها را افزایش دهد و از تشدید تنشهای منطقهای جلوگیری کند.
برای بازار ارز، چنین اخباری اهمیت زیادی دارد. طی ماههای گذشته هر بار که احتمال افزایش تنش در خلیج فارس و تنگه هرمز مطرح شده، تقاضا برای خرید ارز نیز افزایش یافته است؛ زیرا معاملهگران نگران محدود شدن صادرات نفت، کاهش درآمدهای ارزی و تشدید فشارهای اقتصادی بودهاند.
اکنون انتشار اخباری که از گفتوگو و همکاری میان ایران و عمان حکایت دارد، تا حدی این نگرانیها را کاهش داده و بخشی از تقاضای احتیاطی را از بازار خارج کرده است.
کاهش ریسک سیاسی چگونه بر دلار اثر میگذارد؟
بازار ارز ایران بیش از بسیاری از بازارهای دیگر به انتظارات واکنش نشان میدهد. زمانی که ریسکهای سیاسی افزایش پیدا میکند، بسیاری از سرمایهگذاران و حتی مردم عادی برای حفظ ارزش داراییهای خود به سمت خرید ارز حرکت میکنند.
اما هر خبری که احتمال کاهش تنشها، ثبات بیشتر در منطقه یا افزایش امنیت مسیرهای صادراتی را تقویت کند، معمولاً باعث کاهش تقاضای سفتهبازانه میشود. به همین دلیل، حتی پیش از آنکه آثار اقتصادی یک توافق نمایان شود، بازار ارز میتواند به آن واکنش نشان دهد.
البته کارشناسان تأکید میکنند که اثر این اخبار بیشتر از جنس روانی است و اگر با تحولات عملی و پایدار همراه نباشد، ممکن است موقتی باشد.
تنها عامل کاهش قیمت، اخبار سیاسی نیست
با وجود اهمیت تحولات سیاسی، نمیتوان افت اخیر دلار را تنها به اخبار مربوط به تنگه هرمز نسبت داد.
افزایش عرضه ارز، شناسایی سود از سوی معاملهگران، کاهش تقاضای هیجانی پس از جهشهای اخیر و احتیاط خریداران نیز از جمله عواملی هستند که فشار فروش را در بازار افزایش دادهاند.
در واقع، زمانی که چند عامل همزمان در یک جهت حرکت میکنند، احتمال اصلاح قیمت بیشتر میشود؛ اتفاقی که در روزهای اخیر در بازار ارز مشاهده شده است.
آیا روند نزولی ادامه خواهد داشت؟
کارشناسان معتقدند هنوز برای نتیجهگیری درباره تغییر روند بازار زود است.
اگر اخبار مثبت سیاسی ادامه پیدا کند و عرضه ارز نیز در سطح فعلی باقی بماند، احتمال تثبیت دلار در کانال ۱۸۸ یا حتی کاهش بیشتر آن وجود دارد.
اما در مقابل، هرگونه تغییر در فضای سیاسی، افزایش دوباره ریسکهای منطقهای یا رشد انتظارات تورمی میتواند روند بازار را بار دیگر تغییر دهد.
به همین دلیل، بسیاری از معاملهگران فعلاً از انجام معاملات سنگین خودداری کرده و در انتظار روشنتر شدن وضعیت هستند.
