ازسرگیری جنگ تجاری میان آمریکا و کانادا میتواند فشار تازهای بر مصرفکنندگان و کسبوکارهایی وارد کند که همین حالا نیز از گرانیهای طولانیمدت آسیب دیدهاند.
از زمان بازگشت دونالد ترامپ به کاخ سفید، آمریکا و کانادا بارها تا آستانه یک جنگ تجاری تمامعیار پیش رفتهاند، اما ترامپ هر بار از شدت برخی حملات خود علیه یکی از نزدیکترین متحدان آمریکا کاسته است.
این دوره نسبی آرامش روز شنبه پایان یافت؛ زمانی که تعرفههای ۵۰ درصدی جدید آمریکا اجرایی شد و کانادا نیز تهدید کرد اقدام مشابهی انجام خواهد داد. در نتیجه، دو همسایه آمریکای شمالی به سمت تشدید یک درگیری تجاری متقابل حرکت کردند؛ روندی که میتواند در نهایت به اقتصاد آمریکا آسیب واقعی وارد کند.
تعرفههای ترامپ در واقع مالیات بر واردات هستند و بخشی از هزینه آنها ممکن است در نهایت بر دوش واردکنندگان آمریکایی قرار گیرد. اگر کانادا نیز تعرفههای تلافیجویانه وضع کند و آمریکا در پاسخ تعرفههای بیشتری اعمال کند، مجموعهای از شوکهای تازه میتواند اقتصاد آمریکا را در شرایطی تحت تأثیر قرار دهد که هماکنون نیز با مشکلات متعددی روبهرو است.
مهمترین پیامد این وضعیت، افزایش نااطمینانی در فضای اقتصادی است. تغییرات مداوم تعرفهها در دوره دوم ریاستجمهوری ترامپ بازارهای مالی را متلاطم کرده، با مخالفت دادگاهها روبهرو شده، متحدان آمریکا را خشمگین کرده و به افزایش قیمت کالاهای مصرفی در داخل کشور کمک کرده است.
در روابط تجاری با کانادا، این وضعیت میتواند بهویژه برای کسبوکارهایی که در دو سوی مرز فعالیت میکنند مشکلساز شود. افزایش تعرفههای تلافیجویانه میتواند قیمتها را بالا ببرد و در ادامه به کاهش سرمایهگذاری و کاهش فعالیت اقتصادی منجر شود.
با این حال، ترامپ همچنان میتواند با کانادا به توافق برسد و از یک بحران گستردهتر جلوگیری کند. اما تا صبح شنبه، نشانهای از برگزاری مذاکرات جدید دیده نمیشد. جیمیسون گریر، نماینده تجاری آمریکا، به شبکه فاکس نیوز گفت مذاکرات جدیدی با طرف کانادایی برنامهریزی نشده و دولت آمریکا در حال پیشبرد تعرفههای خود است.
کانادا نیز نشانهای از عقبنشینی نشان نداد. مارک کارنی، نخستوزیر این کشور، اعلام کرد کانادا قصد دارد اندکی پس از روز کارگر در آمریکا، اقدامات تعرفهای خود علیه آمریکا را معرفی کند. این اقدامات میتواند بخشهایی مانند کشاورزی، فولاد و تجهیزات الکترونیکی را هدف قرار دهد.
کارنی در مقطعی حتی گفت کشورش «در جنگ» قرار دارد.
تعرفههای جدید آمریکا با نرخ ۵۰ درصد، طبق اعلام مقامهای دولت ترامپ، حدود ۲۰ میلیارد دلار از صادرات کانادا به آمریکا را شامل میشود. فهرست کالاهای مشمول تعرفه صدها قلم کالا را دربرمیگیرد و محصولاتی مانند چوب گلف هاکی ساخت کانادا، مبلمان و محصولات لبنی را شامل میشود؛ کالاهایی که ممکن است برای مصرفکنندگان آمریکایی گرانتر تمام شوند.
با این حال، تعرفههای جدید فعلاً تنها بخش کوچکی از تجارت میان دو کشور را شامل میشود و به همین دلیل اثر کلی آن محدودتر است. برآوردهای اولیه نشان میدهد نرخ متوسط تعرفه بر واردات کانادا به آمریکا از حدود ۵/۳ درصد به حدود ۷/۶ درصد افزایش خواهد یافت.
آمریکا پیش از این نیز تعرفههای سنگینی بر برخی واردات مهم کانادا، از جمله چوب، فولاد و خودرو اعمال کرده بود. اما تعرفههای جدید برخلاف برخی تعرفههای قبلی ترامپ، برای کالاهایی که تحت توافق تجاری میان آمریکا، کانادا و مکزیک قرار دارند معافیت ویژهای در نظر نگرفتهاند. ترامپ پیشتر گفته بود قصد دارد این توافق را اصلاح یا حتی لغو کند.
با وجود این، همچنان احتمال دستیابی به توافق میان دو کشور وجود دارد. اما خطر تشدید درگیری نیز واقعی است و میتواند هزینه اقتصادی قابلتوجهی به همراه داشته باشد.
کانادا ممکن است در واکنش، بخشهایی از اقتصاد آمریکا را هدف بگیرد که بیشترین آسیب را میبینند، از جمله صنعت خودرو. چنین اقدامی میتواند در شرایطی که بخش تولید همچنان با ضعف روبهرو است، خطر افزایش دوباره تورم را بیشتر کند.
چرخه تعرفههای تلافیجویانه همچنین میتواند مقابله آمریکا با تورم را دشوارتر کند. تورم همچنان بالاتر از هدف ۲ درصدی فدرال رزرو قرار دارد. افزایش قیمتها حتی باعث شد ترامپ همین هفته تعرفههای واردات گوشت گاو را کاهش دهد؛ اقدامی که نشان میدهد سیاستهای تجاری او بر هزینههای خانوارهای آمریکایی اثر گذاشته است.
نگرانیهای اقتصادی در بازارهای مالی نیز بیشتر شده است. افزایش بدهی آمریکا که این هفته از ۴۰ تریلیون دلار عبور کرد، به رشد شدید بازده اوراق قرضه دولتی کمک کرده است. جنگ با ایران نیز با کاهش رشد اقتصاد جهانی و افزایش هزینه سوخت، فشارهای اقتصادی بیشتری ایجاد کرده است.
برخی دموکراتهای کنگره نیز با اشاره به خطرات احتمالی، به انتقاد از ترامپ پرداختند و هشدار دادند تهدیدهای او علیه کانادا میتواند پیامدهای اقتصادی منفی برای آمریکا داشته باشد.
پیتر ولش، سناتور دموکرات ایالت ورمونت، اندکی پس از اجرایی شدن تعرفهها، این اقدامات را «سیلی به صورت» کشاورزان و دیگر فعالان اقتصادی ایالت خود دانست که با آن سوی مرز تجارت میکنند. او گفت روابط تجاری فرامرزی که طی دههها شکل گرفتهاند، اکنون در معرض خطر قرار دارند و نااطمینانی درباره یک توافق تجاری بلندمدت با نزدیکترین متحد آمریکا افزایش یافته است.
با این حال، در واشنگتن و والاستریت همچنان این امید وجود دارد که بدترین سناریو در روابط با کانادا رخ ندهد. برخی نیز معتقدند تنشهای علنی میان دو کشور بخشی از روند معمول مذاکرات تجاری در دوره ترامپ است و هنوز امکان تغییر مسیر وجود دارد.
