قیمت گازوئیل در آمریکا روز جمعه به رکوردی تاریخی رسید و ادامه جنگ در ایران با محدود کردن عرضه انرژی در جهان، فشار بیشتری بر کسبوکارهایی وارد کرد که برای فعالیت کارخانهها و تجهیزات خود به گازوئیل وابسته هستند.
بر اساس دادههای انجمن خودروی آمریکا (AAA)، میانگین قیمت گازوئیل در سراسر این کشور به ۵/۸۵ دلار برای هر گالن رسید که از زمان آغاز جنگ بیش از ۵۵ درصد افزایش یافته است. این رقم از رکورد قبلی که چهار سال پیش و در جریان بحران جهانی انرژی پس از تهاجم گسترده روسیه به اوکراین ثبت شده بود، فراتر رفت.
سایر فرآوردههای پالایششده نفت، از جمله بنزین و سوخت جت، نیز با افزایش شدید قیمت روبهرو شدهاند. قیمت متوسط هر گالن بنزین در روز جمعه به ۴/۱۵ دلار رسید که طبق آمار AAA، از زمان آغاز جنگ نزدیک به ۴۰ درصد افزایش یافته است.
در گزارشی پژوهشی از گلدمن ساکس آمده است که طی شش ماه گذشته، قیمت جهانی همه فرآوردههای اصلی پالایششده بیش از قیمت نفت خام افزایش یافته است.
قیمت نفت خام برنت، شاخص بینالمللی بازار نفت، روز جمعه حدود ۹۶ دلار در هر بشکه معامله شد که نسبت به آغاز جنگ حدود ۳۰ درصد افزایش نشان میدهد.
گازوئیل در بسیاری از وسایل نقلیه تجاری، از جمله ماشینآلات کشاورزی و کامیونهای حمل بار، استفاده میشود. افزایش هزینه سوخت، فعالیت کارخانهها و ارسال کالا را برای صاحبان کسبوکار گرانتر میکند. برخی شرکتها نیز هزینههای بالاتر را از طریق دریافت هزینه اضافی سوخت به مشتریان منتقل کردهاند. بانک یوبیاس نیز اخیراً افزایش قیمت گازوئیل را بهعنوان یکی از ریسکهای رو به رشد برای سازندگان مسکن مطرح کرده است.
افزایش هزینه انرژی ممکن است در ماههای آینده برای آمریکاییها به نگرانی بزرگتری تبدیل شود. قیمت قراردادهای نفت گرمایشی که ارتباط نزدیکی با گازوئیل دارد، از زمان آغاز جنگ در ایران در بورس کالای نیویورک ۷۰ درصد افزایش یافته است.
طبق اعلام اداره اطلاعات انرژی آمریکا، بیشتر نفت گرمایشی در مناطق شمالشرقی این کشور برای دیگهای گرمایشی، کورهها و آبگرمکنها مصرف میشود. برخی ایالتها، از جمله نیویورک، برای استفاده از ترکیبهای سوخت زیستی مشوقهای مالیاتی ارائه میکنند.
قیمت بالای انرژی همچنین باعث شده برخی مالکان خانه به پمپهای حرارتی برقی روی بیاورند. بر اساس دادههای مؤسسه تحقیقاتی آرامآی، فروش این تجهیزات در آمریکا از سال ۲۰۲۱ از کورههای گازسوز بیشتر بوده است.
هزینه سوخت پس از آن شروع به افزایش کرد که آمریکا و اسرائیل در ۲۸ فوریه حملات خود علیه ایران را آغاز کردند. تهران در واکنش، عملاً تنگه هرمز را بست؛ گذرگاه باریکی در خلیج فارس که معمولاً حدود یکپنجم نفت جهان و حجم زیادی از سوختهای مرتبط از طریق آن منتقل میشود.
اختلال در عرضه نفت خام به پالایشگاهها نیز سرایت کرده است؛ جایی که نفت به فرآوردههایی مانند گازوئیل و بنزین تبدیل میشود. حملات موشکی به پالایشگاههایی در خاورمیانه آسیب زده است.
همزمان، اوکراین به بسیاری از پالایشگاههای روسیه حمله کرده و به آنها آسیب رسانده است. در پی این حملات، روسیه صادرات سوختهای پالایششده را تا پایان سپتامبر ممنوع کرده است.
با توجه به ظرفیت محدود مازاد پالایش، کاهش محسوس فشار بر بازار به بهبود جریان نفت از منطقه خلیج فارس و یا روسیه نیاز دارد.
پالایشگاههای آمریکا نیز برای بهرهبرداری از افزایش «حاشیه پالایش»، یعنی اختلاف قیمت میان نفت خام و فرآوردههای پالایششده، تولید سوخت را افزایش دادهاند. این اختلاف قیمت به رکوردهای تاریخی رسیده و به شرکتهایی مانند ماراتن و والرو کمک کرده است تا سودهای بیسابقهای کسب کنند.
با وجود این، حتی در صورت پایان جنگ در خاورمیانه و کاهش قیمت نفت خام، انتظار میرود قیمت بالای سوخت برای مدتی ادامه داشته باشد.
بازار نفت همچنان با محدودیت عرضه روبهرو است، اما بازار فرآوردههای پالایششده با کمبود شدیدتری مواجه است.
