اقتصاد چین با وجود ضعف مصرف داخلی و رکود طولانیمدت بخش مسکن، همچنان از رشد صادرات بهره میبرد و کارخانههای این کشور خریداران پرشماری در بازارهای خارجی پیدا کردهاند.
چین در ماه ژوئیه مازاد تجاری ۱۱۲/۵ میلیارد دلاری ثبت کرد. این سومین ماه متوالی است که صادرات این کشور بیش از ۱۰۰ میلیارد دلار از واردات پیشی میگیرد و این روند میتواند رکورد مازاد تجاری سال گذشته را که ۱/۱۹ تریلیون دلار بود، پشت سر بگذارد. صادرات چین در ژوئیه بر حسب دلار ۲۳/۹ درصد و واردات ۲۷/۵ درصد افزایش یافت.
بررسیها نشان میدهد رونق تجارت خارجی چین همچنان ادامه دارد. اختلال در انتقال نفت و گاز از تنگه هرمز پس از جنگ ایران، تقاضا برای خودروهای برقی و محصولات انرژی تجدیدپذیر چین را افزایش داده است. تولیدکنندگان چینی که با مازاد ظرفیت و رقابت شدید قیمتی روبهرو هستند، برای جبران فشار بر سودآوری به بازارهای خارجی روی آوردهاند.
گسترش مازاد تجاری چین نارضایتی کشورهای غربی را از افزایش نفوذ شرکتهای چینی در صنایع مختلف تشدید کرده است. اتحادیه اروپا با این استدلال که یارانههای دولتی مزیت ناعادلانهای برای تولیدکنندگان چینی ایجاد کرده، بر خودروهای برقی وارداتی از چین تعرفه وضع کرده است.
در عین حال، قدرت صادرات چین ضعف مداوم اقتصاد داخلی را پنهان کرده است. این اقتصاد همچنان از پیامدهای رکود چندساله بازار مسکن و مصرف ضعیف خانوارها آسیب میبیند و رشد اقتصادی آن در سهماهه دوم به پایینترین سطح سه سال گذشته رسید.
با وجود تهدیدهای دونالد ترامپ در آغاز دوره دوم ریاستجمهوری خود، چین توانسته از تنش تجاری با آمریکا عبور کند و در موقعیت نسبتاً قدرتمندی قرار گیرد. دولت ترامپ ماه گذشته تعرفه ۱۲/۵ درصدی بر کالاهای چینی اعمال کرد؛ نرخی که تقریباً مشابه تعرفههای اعمالشده بر دهها کشور دیگر است. با این حال، صادرات چین به آمریکا در ژوئیه ۱۷ درصد افزایش یافت.
در هفتههای اخیر نشانههایی از تشدید دوباره تنشهای تجاری میان پکن و واشنگتن پیش از سفر احتمالی شی جین پینگ به آمریکا در سپتامبر مشاهده شده است. آمریکا واردات رباتهای انساننمای جدید از چین را به دلایل امنیت ملی ممنوع کرد و چین نیز با محدودیتهایی بر صادرات فناوری پهپاد به این اقدام پاسخ داد.
رشد سرمایهگذاری جهانی در حوزه هوش مصنوعی نیز به تقویت صادرات چین کمک کرده است. صادرات محصولات الکترونیکی مرتبط با هوش مصنوعی، از جمله نیمهرساناها و تجهیزات مراکز داده، افزایش قابل توجهی داشته است.
هزینهکرد در حوزه هوش مصنوعی همراه با افزایش قیمت مواد خام و کالاهای پایه، واردات چین را نیز تقویت کرده است. واردات نفت این کشور در ژوئیه نسبت به ژوئن ۲۲ درصد افزایش یافت، اما همچنان نزدیک به ۲۵ درصد کمتر از سطح سال گذشته بود. کاهش خرید نفت نشاندهنده حجم بالای ذخایر نفتی چین و پیشرفت این کشور در کاهش وابستگی به سوختهای فسیلی است.
در همین حال، صادرات فرآوردههای نفتی پالایششده چین برای چهارمین ماه متوالی افزایش یافت و به بالاترین سطح خود در سال جاری رسید. چین که از حدود ماه مارس برای حفظ عرضه داخلی محدودیتهایی بر صادرات سوخت پالایششده اعمال کرده بود، در ماههای اخیر بخشی از این محدودیتها را کاهش داده است.
