آژانس بینالمللی انرژی (IEA) اعلام کرد تقاضای جهانی نفت برای نخستین بار از سال ۲۰۲۰ تاکنون با کاهش سالانه روبهرو خواهد شد؛ زیرا جنگ آمریکا علیه ایران باعث اختلال گسترده در تولید و صادرات نفت خاورمیانه شده است.
بر اساس تازهترین گزارش بازار نفت این نهاد، تقاضای جهانی نفت در سال ۲۰۲۶ نسبت به سال قبل روزانه ۱ میلیون بشکه کاهش خواهد یافت؛ اتفاقی که نخستین افت سالانه تقاضا از اوج همهگیری کووید ۱۹ در سال ۲۰۲۰ محسوب میشود.
در این گزارش آمده است که این کاهش عمدتاً به برخی فرآوردههای نفتی و مناطق خاص محدود میشود؛ زیرا بسته شدن تنگه هرمز، مسیر حیاتی انتقال نفت و گاز، صادرات از خلیج فارس را مختل کرده است.
همچنین تأکید شده است که روند بهبود آغاز شده، اما تشدید دوباره درگیریها میتواند شرایط را پیچیدهتر کرده و چشمانداز بازار را بیش از پیش با ابهام مواجه کند.
پیشبینی آژانس بینالمللی انرژی بر این فرض استوار است که آتشبس برقرار بماند و تنگه هرمز بهتدریج بازگشایی شود؛ با این حال، با ادامه تنشها میان آمریکا و ایران در هفته جاری، تحقق این سناریو بیش از گذشته نامطمئن به نظر میرسد. در روزهای اخیر چندین کشتی هدف حمله قرار گرفتهاند و عبور و مرور از تنگه هرمز بار دیگر به شدت کاهش یافته است.
در گزارش آمده است که انتظار میرود توازن بازار جهانی نفت تا پایان سال دوباره به سمت مازاد عرضه حرکت کند، اما این پیشبینی به بازیابی تدریجی تردد نفتکشها از تنگه هرمز وابسته است؛ موضوعی که امکان ازسرگیری فعالیت میدانهای نفتی و ارسال دوباره محمولههای فرآوردههای نفتی از سوی پالایشگاههای خاورمیانه و سایر مناطق را فراهم میکند.
این گزارش همچنین هشدار میدهد که تبادل دوباره حملات در منطقه خلیج فارس نشاندهنده خطرهای ناشی از نرسیدن به یک توافق صلح پایدار است؛ توافقی که برای بازگشت بازار نفت به شرایط عادی ضروری خواهد بود.
قیمت نفت روز جمعه اندکی کاهش یافت. بهای نفت برنت برای تحویل سپتامبر به ۷۶/۲۵ دلار در هر بشکه رسید و قیمت نفت خام وست تگزاس اینترمدیت آمریکا در سطح ۷۲/۰۹ دلار در هر بشکه تقریباً بدون تغییر باقی ماند.
آژانس بینالمللی انرژی معتقد است روند بهبود بازار سریع یا یکنواخت نخواهد بود، زیرا شرایط منطقه همچنان بسیار نامطمئن و بیثبات است.
با این حال، افزایش تولید سایر تولیدکنندگان و پایینتر بودن سطح تقاضا نسبت به برآوردهای پیش از آغاز جنگ میتواند تا پایان سال و در سال آینده دوباره بازار را با مازاد عرضه مواجه کند؛ شرایطی که به کاهش فشار بر بازار کمک کرده و به کشورها امکان میدهد ذخایر نفتی خود را بازسازی کنند.
همزمان، یک مقام آمریکایی ادعا کرد که ایالات متحده با وجود حملات هوایی متقابل روزهای اخیر، همچنان به دنبال حلوفصل اختلافات با ایران است و گفتوگوهای فنی با تهران را دنبال خواهد کرد.