آژانس بینالمللی انرژی روز چهارشنبه اعلام کرد که به دلیل تأثیرات مخرب جنگ ایران بر تولید نفت خاورمیانه و کاهش بیسابقه ذخایر؛ عرضه جهانی نفت در سال جاری کمتر از میزان تقاضا خواهد بود. این گزارش پیشبینی قبلی این سازمان مبنی بر وجود مازاد عرضه را کاملاً تغییر داد.
از دیدگاه این نهاد؛ جنگ ایالات متحده و اسرائیل با ایران و آسیبهای متعاقب آن به زیرساختهای نفتی ایران و همسایگانش در خلیجفارس، به همراه بسته شدن عملی تنگه هرمز، بزرگترین بحران عرضه نفت در تاریخ را ایجاد کرده و باعث جهش قیمتها شده است. در گزارش ماهانه این آژانس آمده است که با محدودیت ترافیک نفتکشها در هرمز، مجموع خسارات عرضه تولیدکنندگان خلیج فارس از مرز یک میلیارد بشکه فراتر رفته و اکنون بیش از ۱۴ میلیون بشکه در روز از تولید خارج شده است که یک شوک عرضه بیسابقه محسوب میشود.
پیشبینیهای جدید نشان میدهد که عرضه در سال ۲۰۲۶ حدود ۱/۷۸ میلیون بشکه در روز کمتر از تقاضا خواهد بود. این در حالی است که در گزارش ماه گذشته، مازاد ۴۱۰ هزار بشکهای پیشبینی شده بود. طبق این برآوردها؛ حتی با فرض پایان درگیریها در اوایل ژوئن، بازار تا پایان سه ماهه سوم ۲۰۲۶ با کمبود شدید روبرو خواهد بود و کسری در سه ماهه دوم به ۶ میلیون بشکه در روز میرسد.
این آژانس برای آرام کردن بازارها، بزرگترین عملیات آزادسازی ذخایر راهبردی تاریخ را به میزان ۴۰۰ میلیون بشکه هماهنگ کرده که تاکنون حدود ۱۶۴ میلیون بشکه از آن آزاد شده است. با این حال، پیشبینی میشود کل عرضه جهانی نفت در سال ۲۰۲۶ به دلیل جنگ حدود ۳/۹ میلیون بشکه در روز کاهش یابد؛ رقمی که بسیار فراتر از پیشبینی قبلی (۱/۵ میلیون بشکه) است.
همزمان تقاضا نیز تحت فشار قرار گرفته و پیشبینی میشود امسال ۴۲۰ هزار بشکه در روز کاهش یابد. افزایش قیمتها منجر به تخریب تقاضا و کاهش رشد اقتصادی شده که بیشترین تأثیر آن بر بخشهای پتروشیمی و هوانوردی بوده است. همچنین گزارشها نشان میدهد که اوپک پلاس بسیار کمتر از مقدار مورد نیاز برای تعادل بازار تولید میکند و تولید آن در ماه آوریل به دلیل اختلالات هرمز به ۳۳/۱۹ میلیون بشکه در روز کاهش یافته است.
