مرکز آمار ایران در نخستین گزارش حسابهای ملی فصلی پس از جنگ، رشد اقتصادی کشور در بهار ۱۴۰۵ را با احتساب نفت منفی ۱۰/۱ درصد اعلام کرد. رشد اقتصادی بدون نفت نیز در همین دوره به منفی ۴/۶ درصد رسید؛ آماری که از کاهش قابل توجه سطح فعالیت اقتصادی نسبت به بهار سال گذشته حکایت دارد.
بر اساس دادههای مرکز آمار، تولید ناخالص داخلی به قیمت ثابت سال ۱۴۰۰ در سهماهه نخست امسال، با احتساب نفت ۲۱۷۹۵ هزار میلیارد ریال بوده است. این رقم در مدت مشابه سال ۱۴۰۴، ۲۴۲۵۵ هزار میلیارد ریال ثبت شده بود. تولید ناخالص داخلی بدون نفت نیز از ۱۸۰۴۹ هزار میلیارد ریال در بهار سال گذشته به ۱۷۲۲۶ هزار میلیارد ریال در بهار ۱۴۰۵ کاهش یافته است.
شدیدترین افت در بخش استخراج نفت خام و گاز طبیعی ثبت شده و رشد این بخش به منفی ۲۶/۴ درصد رسیده است. به همین دلیل، فاصله میان رشد اقتصادی با نفت و بدون نفت قابل توجه بوده است. در گروه صنایع و معادن نیز رشد با احتساب نفت منفی ۱۴/۷ درصد و بدون نفت منفی ۵/۲ درصد گزارش شده است.
بررسی جزئیتر فعالیتهای اقتصادی نشان میدهد رشد استخراج سایر معادن منفی ۱/۹ درصد، صنعت منفی ۲/۵ درصد، توزیع گاز طبیعی منفی ۲۱/۳ درصد، تأمین آب و برق منفی ۵/۴ درصد و ساختمان منفی ۶/۴ درصد بوده است.
در میان سه گروه اصلی اقتصاد، کشاورزی تنها بخشی است که در بهار ۱۴۰۵ رشد مثبت داشته است. نرخ رشد این گروه ۲/۳ درصد اعلام شده؛ در مقابل، صنایع و معادن با افت ۱۴/۷ درصدی و خدمات با کاهش ۴/۸ درصدی مواجه شدهاند.
در بخش خدمات، بیشتر فعالیتها با رشد منفی روبهرو بودهاند و تنها واسطهگری مالی و سایر خدمات عمومی، اجتماعی و شخصی رشد منفی نداشتهاند. رشد واسطهگری مالی که در سال گذشته همواره بالاتر از ۸ درصد بود، در بهار امسال به ۲ درصد کاهش یافته است.
همزمان با افت تولید، تشکیل سرمایه ثابت ناخالص داخلی نیز روند نزولی داشته است. رشد این شاخص که در سال گذشته در مقاطعی منفی ۲ و منفی ۳ درصد بود، در سهماهه نخست ۱۴۰۵ به منفی ۸/۴ درصد رسید. این شاخص بیانگر روند سرمایهگذاری در ماشینآلات، ساختمان و تجهیزات تولیدی است.
صادرات کالا و خدمات نیز در این فصل کاهش قابل توجهی داشته است. رشد صادرات در بهار ۱۴۰۵ منفی ۳۵/۷ درصد اعلام شده، در حالی که این نرخ در بهار ۱۴۰۴ منفی ۸/۸ درصد بود. بر مبنای این دادهها، صادرات کشور در فاصله بهار ۱۴۰۳ تا بهار ۱۴۰۵ حدود ۴۵ درصد کاهش یافته است. واردات کالا و خدمات نیز در بهار سال گذشته رشد منفی ۱۴/۸ درصدی داشت.
مرکز آمار، محاسبات حسابهای ملی فصلی را در قالب ۱۸ بخش اصلی و ۵۰ رشته فعالیت بر اساس طبقهبندی ISIC.Rev4 انجام میدهد. گروه کشاورزی شامل زراعت و باغداری، دامداری، جنگلداری و ماهیگیری است و صنایع و معادن نیز نفت و گاز، سایر معادن، صنعت، تأمین آب و برق، توزیع گاز طبیعی و ساختمان را دربر میگیرد.
گروه خدمات نیز فعالیتهایی مانند عمده و خردهفروشی، تأمین جا و غذا، حملونقل و انبارداری، پست، اطلاعات و ارتباطات، فعالیتهای مالی و بیمه، مستغلات، خدمات کسبوکار، امور عمومی، آموزش، سلامت و سایر خدمات عمومی، اجتماعی، شخصی و خانگی را شامل میشود.
افت همزمان نفت، تشکیل سرمایه، صادرات و فعالیت بخشهای صنعت، معدن، ساختمان و خدمات در شرایط جنگ و محدودیتهای تجاری، از عوامل مطرحشده در گزارشها برای توضیح کاهش شدید فعالیت اقتصادی در نخستین فصل سال ۱۴۰۵ است.
دادههای تفصیلی حسابهای ملی سهماهه اول سال ۱۴۰۵ از طریق درگاه ملی آمار، در بخش دادهها و اطلاعات آماری، حسابهای ملی و جداول آماری زیرگروه حسابهای ملی فصلی در دسترس قرار گرفته است.
