کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس در حال بررسی برگزاری نشستی با مقامهای ایرانی در هفته آینده هستند تا درباره آینده تنگه هرمز گفتوگو کنند. در صورت برگزاری، این نشست نخستین گردهمایی این کشورها با جمهوری اسلامی ایران از زمان آغاز جنگ بیش از شش ماه پیش خواهد بود.
عمان تلاش دارد وزیران خارجه کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس و ایران را روز دوشنبه در شهر صلاله، در جنوب عمان، گرد هم آورد. با این حال، منابع مطلع تأکید کردهاند که برگزاری این نشست هنوز قطعی نیست.
تشدید درگیریها میان نیروهای مورد حمایت عربستان سعودی و حوثیها، گروه مستقر در یمن که از حمایت ایران برخوردار است، ممکن است برنامه برگزاری نشست را با مشکل مواجه کند. همچنین مشخص نیست در صورت برگزاری، همه کشورهای عضو این بلوک، از جمله عربستان سعودی، امارات متحده عربی و قطر، در آن شرکت کنند.
وزارت خارجه عمان هنوز به درخواست برای اظهارنظر درباره این موضوع پاسخ نداده است. پیشتر روزنامه فایننشال تایمز گزارش داده بود که چنین نشستی در دست بررسی است.
قیمت نفت در هفته جاری افزایش یافته است، زیرا پایان کوتاهمدت جنگ میان آمریکا و ایران هرچه بعیدتر به نظر میرسد. نفت برنت در مسیر ثبت بزرگترین رشد هفتگی خود از ژوئیه قرار دارد، هرچند روز جمعه بیش از ۳ درصد کاهش یافت و به حدود ۱۰۴ دلار در هر بشکه رسید. این کاهش پس از هشدار آژانس بینالمللی انرژی درباره بدتر شدن چشمانداز مصرف نفت رخ داد.
درگیری میان دو طرف تا حدی به بنبست رسیده و حملات بر سر کنترل تنگه هرمز بهصورت پراکنده و با شدت پایین ادامه دارد. گزارشها حاکی از آن است که تهران و واشنگتن خود را برای ادامه جنگ طی ماههای آینده و حتی بیشتر آماده میکنند و هیچیک حاضر نیست امتیازهایی بدهد که بتواند به ازسرگیری مذاکرات صلح منجر شود.
تنگه هرمز که مسیر حیاتی انتقال نفت، گاز طبیعی و دیگر کالاها در جهان است، پس از آغاز بمباران ایران توسط آمریکا و اسرائیل در اواخر فوریه، عملاً بسته شد. واشنگتن تلاش میکند تهران را وادار کند بار دیگر اجازه عبور آزادانه کشتیها را بدهد و برای اعمال فشار بر جمهوری اسلامی از محاصره دریایی استفاده میکند.
ایران بر حفظ کنترل خود بر این آبراه اصرار دارد و طی چند هفته گذشته با عمان درباره چارچوبی برای مدیریت رفتوآمد دریایی مذاکره کرده است. این چارچوب احتمالاً شامل پرداخت هزینههایی خواهد بود که آمریکا و کشورهای خلیج فارس بهشدت با آن مخالف هستند. مشخص نیست اعضای شورای همکاری خلیج فارس با توافقی موقت که به افزایش دوباره تردد کشتیها منجر شود، موافقت خواهند کرد یا نه.
عملیات نظامی آمریکا به اقتصاد ایران آسیب زده است؛ ارزش ریال با سرعت کاهش یافته و تورم به نزدیک ۹۰ درصد رسیده است. با این حال، ایران اعلام کرده است که تا زمانی که آمریکا، محاصره را لغو نکند، از موضع خود درباره تنگه هرمز عقبنشینی نخواهند کرد و به مذاکرات بازنمیگردند. تهران همچنین تأکید کرده است که به حملات آمریکا علیه کشتیها و قلمرو خود پاسخ خواهد داد.
در دو ماه گذشته کشتیهای بیشتری از تنگه هرمز عبور کردهاند، اما بیشتر آنها شبانه و بهصورت مخفیانه تردد میکنند. این کشتیها تحت حفاظت نیروهای نظامی آمریکا حرکت میکنند و فرستندههای شناسایی خود را خاموش کردهاند. با این حال، همچنان بهطور منظم هدف موشکها و پهپادهای ایرانی قرار میگیرند.
عربستان سعودی و امارات متحده عربی توانستهاند برای بخش بزرگی از صادرات نفت خام خود از خطوط لوله و مسیرهای جایگزین استفاده کنند و وابستگی به این گلوگاه دریایی را کاهش دهند. با این حال، بسته ماندن عملی تنگه هرمز همچنان به اقتصاد این کشورها آسیب میزند و برخی سرمایهگذاران و گردشگران را از منطقه دور میکند.
قطر این هفته اعلام کرد که کسری بودجه این کشور در سهماهه دوم به بالاترین سطح خود در نزدیک به یک دهه گذشته رسیده است. اقتصاد عربستان سعودی نیز در همین دوره منقبض شده است.
